James Stewart: Hollywoodzka legenda, aktor i jego filmografia

0

James Maitland Stewart, powszechnie znany jako Jimmy Stewart, był jednym z najwybitniejszych i najbardziej uwielbianych aktorów w historii amerykańskiego kina, którego charakterystyczny styl i autentyczność uczyniły go ikoną. Urodzony 20 maja 1908 roku w Indianie w stanie Pensylwania, zmarł 2 lipca 1997 roku, dożywszy 89 lat. Jego niezwykła kariera, obejmująca blisko sześć dekad, zaowocowała ponad 80 filmami i została uhonorowana najwyższymi odznaczeniami, w tym Oscarem i miejscem w czołówce największych aktorów wszech czasów według American Film Institute. Stewart, absolwent architektury na Uniwersytecie Princeton, wnosił do swojej pracy nie tylko talent, ale także głębokie zrozumienie ludzkiej natury.

Był najstarszym dzieckiem i jedynym synem Elizabeth Ruth i Alexandra Maitlanda Stewartów, właścicieli szanowanego sklepu z narzędziami. Po latach uznawany za jednego z najbardziej pożądanych kawalerów Hollywood, w 1949 roku poślubił Glorię Hatrick McLean. Ich małżeństwo, uważane za jedno z najbardziej udanych w świecie filmu, trwało aż do śmierci Glorii w lutym 1994 roku. James Stewart był ojczymem dla dwóch synów Glorii z poprzedniego związku, a w 1951 roku para powitała na świecie córki-bliźniaczki, Judy i Kelly.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na lipiec 1997 miał 89 lat.
• Żona/Mąż: Gloria Hatrick McLean (1949–1994).
• Dzieci: Judy Stewart, Kelly Stewart (bliźniaczki), dwóch przybranych synów żony.
• Zawód: Aktor filmowy, teatralny, wojskowy.
• Główne osiągnięcie: Oscar dla najlepszego aktora pierwszoplanowego za rolę w „Filadelfijskiej opowieści” (1940), ikoniczne role w filmach takich jak „To wspaniałe życie” i „Okno na podwórze”.

Podstawowe informacje o Jamesie Stewartcie

James Maitland Stewart, znany jako Jimmy Stewart, urodził się 20 maja 1908 roku w Indianie, w stanie Pensylwania. Jego niezapomniany głos, charakterystyczny sposób mówienia i umiejętność wcielania się w postacie zwykłych ludzi sprawiły, że stał się on jedną z najbardziej rozpoznawalnych postaci w historii kina. Po śmierci, która nastąpiła 2 lipca 1997 roku w Beverly Hills w Kalifornii, w wieku 89 lat, jego dziedzictwo zostało utrwalone przez liczne nagrody i wyróżnienia. W 1999 roku American Film Institute (AFI) umieściło go na trzecim miejscu listy największych amerykańskich aktorów wszech czasów, co stanowi bezprecedensowe uznanie jego wpływu na sztukę filmową. Stewart posiadał również wykształcenie wyższe, uzyskując dyplom z architektury na prestiżowym Uniwersytecie Princeton w 1932 roku.

Warto wiedzieć: W 1999 roku American Film Institute (AFI) sklasyfikowało Jamesa Stewarta na trzecim miejscu listy największych amerykańskich aktorów wszech czasów.

Rodzina i życie prywatne Jamesa Stewarta

Jimmy Stewart był najstarszym dzieckiem i jedynym synem Elizabeth Ruth i Alexandra Maitlanda Stewartów, którzy prowadzili rodzinny sklep z narzędziami w Indianie. Wychowany w tradycyjnej, pracowitej rodzinie, Stewart przez wiele lat był obiektem zainteresowania mediów jako jeden z najbardziej pożądanych kawalerów Hollywood. Jego życie osobiste nabrało nowego wymiaru w 1949 roku, gdy poślubił Glorię Hatrick McLean. To małżeństwo, uważane za wzór trwałości w środowisku show-biznesu, przetrwało aż do śmierci Glorii w lutym 1994 roku. James Stewart z miłością przyjął do rodziny dwóch synów Glorii z poprzedniego związku, a następnie para doczekała się bliźniaczek: Judy i Kelly. Jego życie rodzinne było dla niego ostoją spokoju i szczęścia.

Dzieci Jamesa Stewarta

• Judy Stewart (córka-bliźniaczka)
• Kelly Stewart (córka-bliźniaczka)
• Dwóch adoptowanych synów Glorii McLean

Kariera aktorska Jamesa Stewarta

Początki kariery

Kariera Jamesa Stewarta na wielkim ekranie rozpoczęła się w 1932 roku, gdy po ukończeniu studiów na Uniwersytecie Princeton dołączył do grupy teatralnej University Players na Cape Cod. Tam też nawiązał trwałą przyjaźń z Henrym Fondą, która przetrwała całe życie. Już w pierwszych latach swojej działalności artystycznej, Stewart wykazywał niezwykły talent i charyzmę, które szybko zwróciły uwagę producentów filmowych.

Przełomowe role i współpraca z Frankiem Caprą

Prawdziwy przełom w karierze Jimmy’ego Stewarta nastąpił dzięki owocnej współpracy z reżyserem Frankiem Caprą. Ich wspólna komedia „Cieszmy się życiem” z 1938 roku zdobyła Oscara dla najlepszego filmu i otworzyła Stewartowi drzwi do szerszego uznania krytyków i publiczności. Ten sukces zapoczątkował serię filmów, w których Stewart doskonale uosabiał archetyp uczciwego, przeciętnego Amerykanina, zyskując sympatię widzów na całym świecie.

Oscarowa kreacja w „Filadelfijskiej opowieści”

W 1940 roku James Stewart zagrał w filmie „Filadelfijska opowieść”, kreując rolę, która przyniosła mu zasłużonego Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego. Ta wybitna kreacja aktorska stanowiła ukoronowanie jego talentu i potwierdziła jego pozycję jako jednego z czołowych artystów swojego pokolenia. Nagroda ta była dowodem na jego niezwykłą zdolność do głębokiego i poruszającego przedstawiania ludzkich emocji.

Warto wiedzieć: W 1941 roku James Stewart otrzymał Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego za rolę w filmie „Filadelfijska opowieść”.

Ikoniczna rola w „To wspaniałe życie”

Po powrocie z II wojny światowej, w 1946 roku, Stewart stworzył rolę, która na zawsze wpisała się w historię kina – George’a Baileya w świątecznym klasyku Franka Capry „To wspaniałe życie”. Film ten, choć początkowo nie odniósł sukcesu komercyjnego, z biegiem lat zyskał status kultowego, a postać George’a Baileya stała się symbolem nadziei, wartości rodziny i znaczenia każdego ludzkiego życia w obliczu życiowych trudności.

Transformacja w mroczniejszych rolach i westernach

Lata 50. XX wieku przyniosły znaczącą ewolucję w karierze aktorskiej Stewarta. Zaczął odważnie podejmować się ról w filmach o bardziej złożonej psychologicznie tematyce, w tym w kultowych thrillerach Alfreda Hitchcocka, takich jak „Okno na podwórze” (1954) i „Zawrót głowy” (1958). Równocześnie, jego owocna współpraca z reżyserem Anthonym Mannem przy serii surowych westernów, w tym w pamiętnym filmie „Zabił Liberty Valance’a”, pozwoliła mu na zaprezentowanie bardziej złożonego i niejednoznacznego wizerunku postaci, ukazując jego wszechstronność aktorską.

Służba wojskowa Jamesa Stewarta

James Stewart, będąc zapalonym pilotem cywilnym, jako jeden z pierwszych wielkich gwiazdorów Hollywood, zgłosił się na ochotnika do służby wojskowej w 1941 roku, jeszcze przed atakiem na Pearl Harbor. Podczas II wojny światowej brał czynny udział w misjach bojowych nad Europą, latając jako dowódca eskadry bombowców B-24 Liberator. Jego odwaga i profesjonalizm w obliczu działań wojennych stanowiły inspirację dla wielu.

Po zakończeniu wojny Stewart kontynuował swoją służbę w rezerwie sił powietrznych. Jego zaangażowanie i doświadczenie zaowocowały awansem na stopień generała brygady (Brigadier General) w 1959 roku. Tytuł ten uczynił go najwyższym rangą aktorem w historii Stanów Zjednoczonych, podkreślając jego niezwykłe oddanie służbie. Nawet będąc już generałem, Stewart nie zrezygnował ze swojej aktywności. W 1966 roku odbył misję obserwacyjną nad Wietnamem, podróżując na pokładzie bombowca B-52. Jego gotowość do podejmowania nowych wyzwań świadczyła o jego niezłomnym duchu i poświęceniu. Po 27 latach służby, w 1968 roku, James Stewart oficjalnie przeszedł na emeryturę wojskową. Jego kariera w lotnictwie była równie imponująca jak jego dokonania na ekranie, łącząc pasję z obowiązkiem wobec kraju.

Kariera wojskowa Jamesa Stewarta

• 1941: Zaciągnięcie do armii (przed atakiem na Pearl Harbor).
• II wojna światowa: Dowódca eskadry bombowców B-24 Liberator, liczne misje bojowe nad Europą.
• 1959: Awans na stopień generała brygady (Brigadier General) w rezerwie sił powietrznych.
• 1966: Misja obserwacyjna nad Wietnamem na pokładzie bombowca B-52.
• 1968: Oficjalna emerytura wojskowa po 27 latach służby.

Nagrody i osiągnięcia Jamesa Stewarta

W 1941 roku James Stewart otrzymał Oscara za rolę w filmie „Filadelfijska opowieść”. Jednak zamiast zatrzymać statuetkę dla siebie, wysłał ją swojemu ojcu, który z dumą wyeksponował ją w witrynie rodzinnego sklepu z narzędziami. Ten gest podkreślał jego silne więzi rodzinne i skromność, pomimo ogromnego sukcesu.

W uznaniu jego całokształtu twórczości, w 1980 roku James Stewart został uhonorowany nagrodą AFI Life Achievement Award. Jest to jedno z najbardziej prestiżowych wyróżnień przyznawanych przez American Film Institute, podkreślające jego znaczący wkład w rozwój amerykańskiego kina. W 1985 roku James Stewart odebrał Honorowego Oscara za 50 lat wybitnych kreacji aktorskich. Tego samego roku został również uhonorowany najwyższym cywilnym odznaczeniem w Stanach Zjednoczonych – Prezydenckim Medalem Wolności. Te wyróżnienia stanowią świadectwo jego długiej i owocnej kariery oraz wpływu, jaki wywarł na kulturę amerykańską.

Główne nagrody i wyróżnienia

Ciekawostki z życia Jamesa Stewarta

Jako dziecko James Stewart pasjonował się budowaniem modeli samolotów. Ta fascynacja z dzieciństwa znalazła swoje odzwierciedlenie w jego dorosłym życiu, kiedy to zrealizował swoje marzenia, służąc jako pilot w lotnictwie. Jego droga od modelarstwa do czynnego pilotażu była dowodem na to, jak pasje mogą kształtować życiowe ścieżki.

Stewart posiadał również talent muzyczny – potrafił grać na akordeonie. Instrument ten trafił w ręce jego ojca jako zapłata od klienta, który nie mógł uregulować rachunku w sklepie. Ta niecodzienna historia pokazuje, jak przedmioty codziennego użytku mogły wnieść do życia rodziny Stewartów odrobinę sztuki i muzyki.

Jimmy Stewart był bliskim przyjacielem Henry’ego Fondy, mimo że obaj aktorzy reprezentowali skrajnie różne poglądy polityczne. Zamiast wdawać się w spory, elementy ich przyjaźni skupiały się na wspólnych zainteresowaniach, takich jak modelarstwo. Ta relacja była przykładem tego, jak różnice mogą współistnieć w harmonii.

W ostatnich latach swojego życia, po śmierci ukochanej żony Glorii, James Stewart wycofał się z życia publicznego. Większość czasu spędzał w swojej sypialni, oddając się wspomnieniom i spokojowi. Jego odejście w 1997 roku było końcem pewnej epoki w historii Hollywood, ale jego dziedzictwo pozostaje żywe w niezliczonych filmach, które nadal bawią i inspirują widzów na całym świecie.

James Stewart, jako ikona amerykańskiego kina i zasłużony weteran wojskowy, pozostawił po sobie bogate dziedzictwo artystyczne i obywatelskie. Jego kariera, obejmująca wybitne role aktorskie i bohaterską służbę, stanowi wzór profesjonalizmu i poświęcenia.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/James_Stewart