Peck: Gregory Peck – biografia aktora dżentelmena Hollywood

0

Gregory Peck, właściwie Eldred Gregory Peck, urodził się 5 kwietnia 1916 roku w La Jolla w Kalifornii, a zmarł 12 czerwca 2003 roku w wieku 87 lat. Jest on jedną z najbardziej cenionych ikon amerykańskiego kina, znany z wyrazistych kreacji i niezachwianych wartości moralnych, które często przenosił na ekran. Jego partnerką życiową przez wiele lat była francuska dziennikarka Veronique Passani, z którą miał dwoje dzieci. Największe uznanie przyniosła mu rola prawnika Atticusa Fincha w filmie „Zabić drozda”, za którą otrzymał Oscara dla najlepszego aktora. Jego dziedzictwo artystyczne i postawa moralna nadal inspirują kolejne pokolenia.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Zmarł w wieku 87 lat.
• Żona/Mąż: Veronique Passani (druga żona).
• Dzieci: Miał pięcioro dzieci: Jonathana, Stephena, Carey, Anthony’ego i Cecilię.
• Zawód: Aktor filmowy i teatralny.
• Główne osiągnięcie: Oscar za rolę Atticusa Fincha w filmie „Zabić drozda”.

Podstawowe informacje o Gregorym Pecku

Eldred Gregory Peck, powszechnie znany jako Gregory Peck, przyszedł na świat 5 kwietnia 1916 roku w San Diego, a konkretnie w nadmorskiej miejscowości La Jolla w Kalifornii. Jego młodość przypadła na okres trudności rodzinnych, co skutkowało zamieszkaniem z babcią, a następnie z ojcem. Warto zaznaczyć, że choć nazwisko aktora jest powszechnie kojarzone z amerykańskim kinem, termin „peck” sam w sobie jest tradycyjną jednostką objętości ciał stałych, stosowaną w brytyjskim systemie imperialnym i amerykańskim systemie miar. To zbieżność nazw w fascynujący sposób łączy postać historyczną z archaicznymi jednostkami miar.

Gregory Peck zmarł 12 czerwca 2003 roku, w wieku 87 lat, w swoim domu w La Jolla w Kalifornii. Jego odejście było znaczącym wydarzeniem dla świata filmu, kończącym erę jednego z największych talentów Hollywood. Jego życie i kariera stanowiły świadectwo nie tylko wybitnego talentu aktorskiego, ale także silnych wartości moralnych, które konsekwentnie prezentował na ekranie, wcielając się w postacie obrońców sprawiedliwości i ludzi o nienagannej reputacji.

Kariera zawodowa i wykształcenie

Edukacja i początki kariery

Droga Gregory’ego Pecka do sławy nie była usłana różami. Po ukończeniu studiów wstępnych na Uniwersytecie Kalifornijskim w Berkeley, zdecydował się na przeprowadzkę do Nowego Jorku, aby rozwijać swoje pasje aktorskie. Tam rozpoczął naukę w prestiżowej Neighborhood Playhouse School of the Theatre, która wykształciła wielu wybitnych aktorów. Jego debiut na Broadwayu miał miejsce w 1942 roku, co stanowiło kluczowy etap w jego rozwoju scenicznym. Tam zdobywał pierwsze szlify i doświadczenie, które miały zaprocentować na wielkim ekranie.

Wkrótce po debiucie scenicznym, Peck zwrócił na siebie uwagę producentów filmowych. Jego pierwszy występ na ekranie kinowym miał miejsce w produkcji „Dni chwały” (Days of Glory) w 1944 roku. Już na tym wczesnym etapie kariery zaczął kreować swój wizerunek jako aktor zdolny do wcielania się w postacie o silnym charakterze i głębokim wewnętrznym przekonaniu. Kolejne role, między innymi w filmach „Pojedynek w słońcu” (Duel in the Sun) czy „The Yearling”, umocniły jego pozycję na liście wschodzących gwiazd Hollywood, a jego talent zaczął być szeroko doceniany.

Złota Era Hollywood i kluczowe role

Szczyt kariery Gregory’ego Pecka przypada na lata tak zwanej złotej ery Hollywood. Jego współpraca z wybitnymi reżyserami, takimi jak Alfred Hitchcock czy William Wyler, zaowocowała niezapomnianymi kreacjami. W 1947 roku zagrał w filmie Alfreda Hitchcocka „Urzeczona” (Spellbound), a rok później w „Dżentelmeńskiej umowie” (Gentleman’s Agreement), za którą otrzymał swoją pierwszą nominację do Oscara. Film ten poruszał ważne kwestie społeczne, a Peck wcielił się w rolę dziennikarza badającego antysemityzm, co doskonale wpisywało się w jego wizerunek aktora zaangażowanego w istotne tematy.

Jednak to rola prawnika Atticusa Fincha w filmie „Zabić drozda” (To Kill a Mockingbird) z 1962 roku przyniosła mu największe uznanie i Oscara dla najlepszego aktora. Jego kreacja obrońcy sprawiedliwości w rasistowskim południowym miasteczku stała się ikoną filmową i symbolem niezłomnych wartości moralnych. W filmie tym, podobnie jak w „Rzymskich wakacjach” (Roman Holiday) u boku Audrey Hepburn, Peck udowodnił swój wszechstronny talent aktorski. Inne znaczące role to między innymi te w „Moby Dick” (1956), „Śniegi Kilimandżaro” (The Snows of Kilimanjaro, 1952), „Przylądek strachu” (Cape Fear, 1962) czy „Omen” (The Omen, 1976). Jego zdolność do wcielania się w postacie o różnorodnych charakterach, od szlachetnych bohaterów po bardziej złożone osobowości, potwierdzała jego status jako jednego z najwybitniejszych aktorów swojego pokolenia.

Udział w II Wojnie Światowej i późniejsze projekty

Podczas II wojny światowej Gregory Peck, podobnie jak wielu innych młodych Amerykanów, zgłosił się do służby wojskowej. Jego zaangażowanie w wysiłek wojenny było znaczące, choć jego kariera aktorska została tymczasowo przerwana. Po zakończeniu służby wojskowej, powrócił do Hollywood, aby kontynuować swoją błyskotliwą karierę, która przyniosła mu kolejne nominacje do Oscara. Był to okres, w którym aktywnie uczestniczył w projektach filmowych, kształtując historię amerykańskiej kinematografii.

W późniejszych latach kariery Peck nadal angażował się w produkcje filmowe i telewizyjne. Wystąpił między innymi w „Chłopcach z Brazylii” (The Boys from Brazil, 1978), za który otrzymał kolejną nominację do nagrody. Jego aktywność nie ograniczała się jedynie do ról aktorskich; Peck był również współzałożycielem Amerykańskiego Instytutu Filmowego (American Film Institute), organizacji mającej na celu promowanie i ochronę dziedzictwa filmowego Stanów Zjednoczonych. Jego zaangażowanie w rozwój kinematografii podkreśla jego głębokie oddanie sztuce filmowej.

Życie prywatne

Pierwsze małżeństwo i rodzina

Pierwszą żoną Gregory’ego Pecka była Greta Kukkonen, z którą zawarł związek małżeński w 1942 roku. Z tego małżeństwa narodziło się troje dzieci: Jonathan, Stephen i Carey. Choć związek ten nie przetrwał próby czasu i zakończył się rozwodem, rodzina zawsze stanowiła ważny element życia aktora. Jego dzieci kontynuowały tradycje artystyczne, a syn Jonathan również związał się z przemysłem filmowym, choć w innej roli.

Drugie małżeństwo i dalsze życie rodzinne

Po rozwodzie z Gretą Kukkonen, Gregory Peck ożenił się ponownie w 1955 roku z Veronique Passani, francuską dziennikarką. To małżeństwo okazało się być długotrwałe i szczęśliwe, trwając aż do śmierci aktora. Z Veronique doczekał się dwójki dzieci: syna Anthony’ego i córki Cecilii. Rodzina stanowiła dla niego oparcie i źródło radości, a jego relacje z dziećmi były często podkreślane jako ciepłe i pełne miłości. Jego życie rodzinne, choć często pozostawało w cieniu jego spektakularnej kariery, było dla niego niezwykle istotne.

Dziedzictwo i znaczenie

Nagrody i wyróżnienia

Gregory Peck jest jednym z najbardziej uhonorowanych aktorów w historii kina. Otrzymał Oscara za rolę Atticusa Fincha, a także liczne nominacje do tej prestiżowej nagrody za inne swoje kreacje. Jego talent został doceniony również przez inne instytucje. W 1969 roku został odznaczony przez prezydenta Lyndona B. Johnsona Prezydenckim Medalem Wolności, najwyższym cywilnym odznaczeniem w Stanach Zjednoczonych, za jego wkład w kulturę i sztukę. W późniejszych latach otrzymał także Order Legionu Honorowego we Francji oraz Medal Wolności. Te liczne nagrody i odznaczenia świadczą o jego niekwestionowanym wpływie na świat kina i kultury.

Jego wkład w historię amerykańskiej kinematografii jest nie do przecenienia. Peck był nie tylko utalentowanym aktorem, ale także postacią o silnym kręgosłupie moralnym, która potrafiła wykorzystać swój talent do promowania ważnych wartości. Jego kreacje, szczególnie te oparte na archetypach sprawiedliwości i uczciwości, na zawsze wpisały się w kanon światowego kina, a jego wizerunek dżentelmena i obrońcy słabszych pozostaje inspiracją dla kolejnych pokoleń.

Peck w kulturze i kontekście historycznym

Nazwa „Peck”, choć w kontekście biograficznym odnosi się do aktora, w szerszym znaczeniu jest również jednostką miary. W Stanach Zjednoczonych, pomimo generalnego zaniku użycia pecka w handlu, wciąż można natknąć się na produkty rolne, takie jak jabłka, sprzedawane w opakowaniach o pojemności pecka lub pół pecka. W Wielkiej Brytanii peck jest już jednostką przestarzałą, jednak jego nazwa przetrwała w kulturze popularnej, na przykład w starym łamańcu językowym o Peterze Piperze („Peter Piper picked a peck of pickled peppers”).

W kontekście historycznym, przed reformą systemu miar w 1824 roku, szkocki peck miał różne wartości w zależności od produktu, co świadczy o złożoności dawnych systemów miar. W szkockim systemie istniała również jednostka firlot, której równowartość stanowiły cztery pecki. Warto zaznaczyć, że jednostka miary „peck” jest powiązana z tzw. miarą winchesterską, historycznym systemem miar objętości. W przeciwieństwie do jednostki miary, Gregory Peck jest postacią historyczną, której wpływ na kulturę jest niezaprzeczalny. Jego filmy, takie jak „Zabić drozda”, wciąż rezonują z widzami, niosąc uniwersalne przesłanie o sprawiedliwości i ludzkiej godności.

Porównanie imperialnego i amerykańskiego pecka

Jednostka miary peck, choć powszechnie kojarzona z systemami miar anglosaskich, występuje w dwóch głównych wersjach: imperialnej i amerykańskiej. Różnice między nimi, choć subtelne, mają znaczenie w precyzyjnych obliczeniach i historycznym kontekście handlu towarami sypkimi.

Wartości i konwersje

• System imperialny: Jeden imperialny peck to ściśle zdefiniowana wartość wynosząca 9,09218 litra. W przeliczeniu na inne jednostki imperialne, odpowiada on 2 galonom imperialnym, 8 kwartom imperialnym lub 16 pintom imperialnym.
• System amerykański (US customary peck): W amerykańskim systemie miar, peck ma nieco mniejszą wartość, wynoszącą 8,80976754172 litra. Odpowiada to 8 suchym kwartom amerykańskim (dry quarts) lub 16 suchym pintom amerykańskim (dry pints).

Objętość w calach sześciennych

Precyzyjne dane techniczne jednostki peck są również dostępne w przeliczeniu na cale sześcienne:

• Jeden imperialny peck to około 554,8389 cala sześciennego.
• Amerykański peck (US peck) ma zdefiniowaną objętość wynoszącą dokładnie 537,605 cala sześciennego. Różnica ta wynosi ponad 17 cali sześciennych na korzyść wersji imperialnej.

Peck w kontekście historycznym i kulturowym

Historia w Szkocji

W Szkocji, peck był powszechnie stosowaną miarą objętości dla ciał stałych aż do roku 1824. Wprowadzenie ustawy o wagach i miarach (Weights and Measures Act 1824) ujednoliciło system miar, wprowadzając jednostki imperialne. Przed tą reformą szkocki peck nie miał jednej, stałej wartości. Dla produktów takich jak pszenica, groch, fasola czy mąka, wynosił on około 9 litrów (co odpowiadało 1,98 galona imperialnego). W przypadku innych płodów rolnych, takich jak jęczmień, owies czy słód, wartość pecka była większa i wynosiła około 13 litrów (co odpowiadało 2,86 galona imperialnego), co uwzględniało różnice w gęstości nasypowej tych ziaren.

W dawnym szkockim systemie miar istniała również jednostka o nazwie firlot, ściśle powiązana z peckiem. Jeden firlot stanowił równowartość dokładnie 4 pecków.

Peck w kulturze popularnej

Choć jednostka miary peck jest dziś rzadko spotykana w handlu, jej nazwa przetrwała w kulturze popularnej. Najbardziej znanym przykładem jest słynny łamaniec językowy o Peterze Piperze: „Peter Piper picked a peck of pickled peppers”. Ten łamaniec jest jednym z niewielu współczesnych kontekstów, w których Brytyjczycy stykają się z tą archaiczną nazwą. Peck jest również powiązany z tzw. miarą winchesterską (Winchester measure), historycznym systemem miar objętości, który stanowił poprzednika współczesnych jednostek stosowanych w krajach anglosaskich.

Warto wiedzieć: W Stanach Zjednoczonych, pomimo generalnego zaniku użycia pecka w handlu, wciąż można natknąć się na produkty rolne, takie jak jabłka, sprzedawane w opakowaniach o pojemności pecka lub pół pecka (half-peck).

Tabela porównawcza jednostek miar

Porównanie wartości pecka w systemach imperialnym i amerykańskim

Hierarchia miar objętości

Peck jest integralną częścią większej hierarchii miar objętości ciał stałych w systemach brytyjskim i amerykańskim. Kluczowa relacja to:

• 1 buszel (bushel) = 4 pecki

Ta stała zależność podkreśla miejsce pecka w systemie miar, będącego mniejszą jednostką niż buszel, ale większą niż kwarta czy pinta.

Gregory Peck, jako postać historyczna, na zawsze zapisał się w annałach amerykańskiego kina dzięki swoim niezapomnianym rolom i silnemu charakterowi. Jego kreacje, szczególnie te symbolizujące sprawiedliwość i moralność, nadal inspirują widzów na całym świecie. Jednocześnie, zrozumienie historycznych jednostek miar, takich jak peck, pozwala docenić złożoność i ewolucję systemów pomiarowych, które kształtowały handel i kulturę na przestrzeni wieków.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Peck